Nguyên lý hoạt động của hệ thống điều hòa ô tô

Nguyên lý hoạt động của hệ thống điều hòa ô tô dựa trên hiện tượng vật lý: chất lỏng khi bay hơi sẽ hút nhiệt, làm lạnh không khí, còn khi ngưng tụ sẽ truyền nhiệt ra môi trường. Đây là cơ chế cốt lõi tạo nên sự mát mẻ trong khoang xe của bạn.

Theo Tổng cục Giáo dục nghề nghiệp, việc nắm vững nguyên lý kỹ thuật ô tô là yếu tố then chốt cho sự nghiệp trong ngành.

Nguyên lý vận hành hệ thống điều hòa

Thầy Minh (15 năm KN dạy nghề sửa chữa ô tô) chia sẻ: Để điều hòa ô tô luôn bền, hãy kiểm tra gas lạnh mỗi 6 tháng hoặc sau 10.000 km. Thay lọc gió điều hòa định kỳ mỗi năm một lần để đảm bảo hiệu suất làm lạnh tối ưu và không khí trong lành.

Ở hệ thống điều hòa không khí nói chung, gas lạnh được bơm lưu thông tuần hoàn trong hệ thống. Trong quá trình lưu thông, tùy theo kết cấu, chức năng của từng bộ phận trao đổi nhiệt, gas lạnh sẽ thay đổi trạng thái của nó, từ lỏng sang hơi và ngược lại, đồng thời sẽ hút hoặc truyền nhiệt cho các vật và môi trường xung quanh.

Nguyên lý hoạt động hệ thống điều hòa xe ô tô thông thường

Hình 1. Sơ đồ nguyên lý hệ thống điều hòa ô tô thông dụng

Phân tích sơ đồ nguyên lý của hệ thống điều hòa ô tô thông dụng trong hình 1.  Trên phần lớn các xe ô tô hiện nay, lốc lạnh hay còn gọi là máy nén khí được truyền động qua dây cu roa động cơ. Từ lốc lạnh, gas lạnh được bơm ra ở trạng thái hơi, nóng, áp suất cao đi vào dàn nóng (còn gọi là dàn ngưng). Tại đây, gas lạnh dạng hơi sẽ được làm mát rồi ngưng tụ thành dạng lỏng. Khi qua phin lọc gas, các cặn bẩn cùng nước có trong gas lạnh sẽ bị chặn lại; sau đó, gas lạnh dạng lỏng tiếp tục đi vào van tiết lưu; Khi đến đây, áp suất của gas lạnh giảm đột ngột và do đó, xảy ra hiện tượng gas lạnh “sôi“ ở nhiệt độ thấp. Khi vào dàn lạnh (còn gọi là dàn bốc hơi), gas lạnh bốc hơi mạnh, hút nhiệt của dàn và làm lạnh không khí thổi qua dàn ra các cửa gió. Sau khi đi qua dàn lạnh, ga lạnh ở dạng hơi, lạnh, áp suất thấp sẽ được hút về lốc lạnh và lặp lại chu trình như trên.

xem thêm: Học nghề nội thật oto

Còn đối với các hệ thống điều hòa ô tô trang bị van tiết lưu có thiết diện không đổi, kiểu van tiết lưu ống thì người ta không sử dụng phin lọc gas sau dàn nóng mà thay vào đó là bầu ngưng được bố trí ngay phía sau dàn lạnh. Xem ở hình 2 dưới đây.

Nguyên lý hoạt động hệ thống điều hòa xe ô tô dùng 2 dàn lạnh

                          Hình 2. Sơ đồ nguyên lý hệ thống điều hòa ô tô trang bị van tiết lưu ống

Đối với các xe ô tô cỡ lớn thì hệ thống điều hòa ô tô thường trang bị tới hai dàn lạnh, một ở phía trước và một ở phía sau của xe. Và để đảm bảo công suất làm lạnh cho ô tô trong nhiều trường hợp, người ta còn trang bị thêm dàn ngưng thứ hai.

Sau một thời gian làm việc, thường xảy ra hiện tượng thất thoát ga lạnh, các chất dầu bôi trơn bị mất và bụi bẩn, nấm mốc bám trên bề mặt các lá tản nhiệt của dàn nóng và dàn lạnh làm ảnh hưởng xấu đến khả năng trao đổi nhiệt, tạo ra mùi hôi, dễ gây mọt, thủng dàn…. Vì vậy việc định kỳ bảo dưỡng, vệ sinh hệ thống điều hòa ô tô là hết sức cần thiết.

TRUNG TÂM HƯỚNG NGHIỆP DẠY NGHỀ THANH XUÂN

• Tuyển sinh và đào tạo liên tục các ngành nghề: sửa chữa ô tô, xe máy, điện tử, điện lạnh, điện dân dụng, điện nước…
• Với chương trình thực hành lên đến 70%, lý thuyết 30%
• Tuyển sinh liên tục, khai giảng lớp mới vào thứ 2 hàng tuần
• Địa chỉ duy nhất: Số 83 Triều Khúc, Thanh Xuân, Hà Nội
• Hotline: 0961.677.991 + zalo

 

Bài viết được hỗ trợ tạo bởi AI và biên tập bởi chuyên gia.

Câu Hỏi Thường Gặp

Gas lạnh trong hệ thống điều hòa ô tô là gì?

Gas lạnh (môi chất làm lạnh) là chất tuần hoàn trong hệ thống, thay đổi trạng thái từ lỏng sang hơi và ngược lại. Quá trình này giúp hấp thụ và giải phóng nhiệt, làm mát không khí trong xe hiệu quả.

Tại sao điều hòa ô tô lại có dàn nóng và dàn lạnh?

Dàn nóng (dàn ngưng) có nhiệm vụ giải phóng nhiệt ra môi trường khi gas lạnh ngưng tụ từ hơi sang lỏng. Dàn lạnh (dàn bốc hơi) hấp thụ nhiệt từ không khí trong xe khi gas lạnh bay hơi, tạo ra luồng khí mát.

Bao lâu thì nên kiểm tra hệ thống điều hòa ô tô?

Bạn nên kiểm tra và bảo dưỡng hệ thống điều hòa ô tô định kỳ mỗi 1-2 năm hoặc sau khoảng 20.000 – 30.000 km di chuyển. Việc này giúp phát hiện sớm các vấn đề như rò rỉ gas hay tắc nghẽn.

Phin lọc gas trong điều hòa ô tô có tác dụng gì?

Phin lọc gas có chức năng loại bỏ cặn bẩn và hơi nước có trong gas lạnh. Điều này giúp bảo vệ các bộ phận khác của hệ thống, đặc biệt là van tiết lưu, khỏi bị tắc nghẽn và hư hỏng, duy trì hiệu suất làm lạnh.

Điều hòa ô tô 2 dàn lạnh thường dùng cho loại xe nào?

Hệ thống điều hòa 2 dàn lạnh thường được trang bị trên các dòng xe ô tô cỡ lớn như SUV, MPV hoặc xe khách. Mục đích là để đảm bảo khả năng làm mát đồng đều và hiệu quả cho khoang hành khách rộng phía sau.